Kaupmáttur
Hvað er kaupmáttur?
Hvað launin þín kaupa í raun þegar tekið hefur verið tillit til verðlags.
Dæmi
+1,5%
- Launahækkun
- 5,5%
- Verðbólga
- 4,0%
Tekjur á móti verðlagi
Hvað er þetta?
Kaupmáttur mælir laun í vörum og þjónustu frekar en krónum. Hann eykst þegar laun hækka meira en verðlag og minnkar þegar verðbólgan er hraðari en launaþróunin. Þess vegna getur fólk fundið fyrir því að hafa það þrengra þrátt fyrir launahækkun: krónurnar eru fleiri en þær kaupa minna.
Raundæmi
Laun hækka um 4% en verðbólgan er 7%. Krónurnar eru fleiri en kaupmátturinn hefur minnkað um nálægt 3% — heimilið hefur raunverulega minna á milli handanna en árið áður.
Hvað þýðir þetta fyrir mig?
Þegar þú metur launatilboð eða framtíðaráætlun skaltu bera hækkunina saman við verðbólgu. Hækkun undir verðbólgu er í reynd launalækkun.
Tengd hugtök
Þessi reiknivél er til fróðleiks og telst ekki fjármálaráðgjöf. Niðurstöður byggja alfarið á þeim forsendum sem þú slærð inn.